Yargıtay 6.Hukuk Dairesi
2022/8546 Esas
2022/10386 Karar
13/12/2022
“Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun “İncelemenin kapsamı” başlıklı 355 … maddesi “İnceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır. Ancak, bölge adliye mahkemesi kamu düzenine aykırılık gördüğü takdirde bunu resen gözetir” şeklinde düzenleme altına alınmıştır. O halde, bölge adliye mahkemesince, istinaf sebeplerinin “kamu düzenine aykırılık” ve “taraflarca ileri sürülen” nedenler olmak üzere iki ayrımda incelenmesi gerekmektedir. Kamu düzenine aykırılık mutlak istinaf sebebidir ve bölge adliye mahkemesince kendiliğinden gözetilir. Bu nedenle kamu düzenine aykırı bir sebebin istinaf dilekçesinde ileri sürülüp sürülmemesinin de bir önemi bulunmamaktadır. Ne var ki kamu düzenine aykırı olmayan istinaf sebeplerinin istinaf dilekçesinde mutlaka gösterilmesi gerekmektedir. Kamu düzenine aykırı olmayan bir istinaf sebebi istinaf dilekçesinde gösterilmemiş ise bölge adliye mahkemesince kendiliğinden dikkate alınamaz. Çünkü istinaf incelemesi, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.
Somut olay ve dosya kapsamına göre; davalı erkek vekili tarafından sunulan 16.04.2019 tarihli istinaf dilekçesi incelendiğinde, istinaf sebebi olarak davacının … taraflı tanık beyanlarının dikkate alındığını, kendisinin kusuru olmadığını, kadına miras kaldığını ve davacının ekonomik durumunun kendisinden daha iyi olduğunu, kendi sağlık durumunun iyi olmadığı ve miktarları ödeyemeyeceği, boşanmak istemediği sebepleriyle boşanmaya, nafakaya, manevi tazminata karar verilmesine itirazda bulunduğu, buna karşılık kadının 15.01.2018 tarihli dilekçesinin süresinde olmadığı veya vakıaya usulüne uygun olarak dayanılmadığı yönünde istinaf sebebi ileri sürülmediği anlaşılmaktadır. Kaldı ki, yargılama aşamasında davalı erkek, kadının sunduğu dilekçenin süresinde olmadığı veya vakıaya usulüne uygun olarak dayanmadığı yönünde bir itirazda da bulunmamıştır. Bu itibarla, HMK’ nın 355 … maddesinde öngörüldüğü üzere, erkeğe yüklenen vakıaya, süresi içerisinde ve usulüne uygun olarak dayanılmamasında kamu düzenine aykırılık da söz konusu olmadığına göre bölge adliye mahkemesince istinaf incelemesinin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılması gerekirken ve davalı erkek tarafından kendisine yüklenen kusura dava dilekçesinde dayanılmadığının açıkça istinaf sebebi olarak ileri sürülmediği halde bölge adliye mahkemesince somut olayda olduğu gibi bu sınırın aşılarak yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş ve istinaf sebepleriyle bağlı olarak istinaf incelemesi yapılması ve sonucu uyarınca karar verilmesi yönünde hükmün bozulmasına karar verilmesi gerekmiştir.”
